Verslag: Workshop ‘Zapatistas’

(Zaterdag 28 januari; plms 25 aanwezigen)
 
Ruim 12 jaar geleden nam een beweging van inheemse boeren (de Zapatistas) een deel van de Mexicaanse staat Chiapas in zelfbeheer. De beweging heeft over de hele wereld inspiratie gegeven. In juni 2005 brachten de Zapatistas de ‘Zesde Verklaring van Lacadona’ uit en lanceerden een ‘anti-verkiezingscampagne’.

(Voor meer informatie, zie: www.globalinfo.nl/article/articleview/690/ en www.globalinfo.nl/article/articleview/801/).
Deze workshop is onderdeel van een tour van solidaire organisaties door Nederland die oproepen tot ‘praktische solidariteit’.

Na de intro door Kees vertelt Kantjil (Ojala) over het doel van de verklaring en over druk bezochte discussiebijeenkomsten in Chiapas. De Zapatistas roepen op tot eenheid van links in Mexico en daarbuiten om het verzet tegen de neoliberale globalisering te versterken. Ze nodigen politieke en sociale organisaties, inheemse bewegingen, non-gouvernementele organisaties, collectieven, linkse groepen en personen uit tot dialoog, en tot onderschrijving van de Zesde Lacandona Verklaring. Vooruitlopend op de komende verkiezingscampagnes willen de Zapatistas met hun bondgenoten ‘La Otra Campaña’ (‘De Andere Campagne’) lanceren als alternatief voor de drie grote electorale partijen. Men is de filosofie van die politieke partijen zat, maar ook hun verraad aan de inheemse bevolking vanwege het niet uitvoeren van de Akkoorden van San Andrés waarin grondwettelijke erkenning van het recht op zelfbeschikking en autonomie voor de inheemse bevolking waren neergelegd.
Ze vragen organisaties en individuen in het buitenland om (praktische) steun.

In Chiapas werden zes grote ‘open microfoon’-bijeenkomsten georganiseerd. Allen die dat wilden konden vertellen over hoe zij leven, waarvoor ze strijden, wat ze vinden van de situatie in Mexico en hoe te voorkomen is dat ze onder de voet gelopen worden. Daarna was er een afsluitende bijeenkomst waarbij duizenden deelnemers uit Mexico en daarbuiten dagenlang discussieerden over een agenda. Vooralsnog is er geen eindconclusie te trekken, maar een aantal groepen ondertekenden al de Lacandona Verklaring. De Zapatistas kondigden aan door het land te trekken voor het initiëren van meer lokale diskussies.

Christiaan (Grassroots Projects) vertelt over de contacten tussen een Brits anti-fascistisch voetbalteam en de Zapatistas en hieruit voortgekomen steunprojecten. Het gaat ondermeer om een drinkwaterproject, een koffie exportnetwerk en de bouw van een school. De Zapatistas willen niet samenwerken met grote organisaties als Novib of AZG omdat die hen een ontwikkelingssysteem willen opleggen. De projecten die de boer(inn)en in Chiapas wel accepteren gaan uit van zelfwerkzaamheid, van eenvoudige technieken en zelf te repareren/vervangen machines. Grassroots Projects verleent ook directe steun aan de Zapatistas. In Nederland is er 6000 euro opgehaald, genoeg om een drinkwatervoorziening voor een dorp te realiseren. Christiaan vraagt de aanwezigen om de projecten en de solidariteitstour te steunen, of om op andere wijze steun te verwerven voor de Zapatistas (bijvoorbeeld door foto’s of films te maken in/over Chiapas).

Naar aanleiding van een vraag over het inmiddels opgeheven Mexico Comitee – dat haar eigen opvattingen over anarchisme niet weerspiegeld zag in Chiapas – werd uitgelegd dat de Zapatistas zelf willen blijven bepalen hoe te strijden en te leven en juist dáárvoor steun vragen. Ze weigeren in te gaan op allerlei kritische analyses van buitenstaanders. Zo bekritiseerde het Mexico Comitee het gebruik van de Mexicaanse vlag, de hiërarchie (EZLN – Zapatistas), de mate van dorpsautonomie en de positie van vrouwen. De solidariteitsgroepen van nu willen uitgaan van de huidige vorm van zelfbestuur en vinden het belangrijk dat de internationale solidariteit weer groeit omdat de Zapatistas ook voor ons een belangrijke inspiratiebron kunnen zijn.

Hierna introduceert Bas (Grassroots Projects) het Esperanza-forum waar mensen de Zesde Lacandona Verklaring kunnen bestuderen en in discussie kunnen gaan om te zien hoe invulling gegeven kan worden aan samenwerking op lokaal niveau (in navolging van de oproep die uitgaat van het 2dh5-festival). Hij noemt een paar discussiepunten met betrekking tot de uitsluiting van politieke partijen, machtsdeling, inspraak, samenwerking en solidariteit. Dat de bestudering van de Verklaring veel nieuwe vragen kan oproepen wordt bevestigd vanuit de zaal (ervaring in de UK).

Meer informatie:
www.grassrootsprojects.com
www.grassrootsprojects.com/forum

Contactadres:
projects AT grassrootsprojects.com